به بهانه روز دختر

این همه توجه خاص دبن ما به دختران علت خاصی دارد؟

-این همه توجه به این دلیل است که آن ها عنصر تربیتی مهمی در جامعه هستند. اگر روزی بخواهند در نقش مادر باشند ، یک نقش تربیتی بسیار عظیم دارندواگر نقش خواهر یا حتی دختر هم داشته باشند ، باز هم نقش تربیتی اثرگذاری در خانواده دارنددختر بودن یک جایگاه خاصی در هستی است و دختران باید از این که دختر هستند به خودشان ببالند.

با این وجود در روابط باز هم دختران آسیب پذیر تر از پسران هستند؛چرا؟مگر چه ویژگی هایی در دختران وجود دارد؟

-در طول تاریخ از لطافت ها و ظرافت ها و ویژگی های شخصیتی زنان و دختران سوء استفاده شده است؛ ما در دین اسلام و به ویژه در فرهنگ ایرانی نیز حساسیت هایی روی دختران داریم؛ حساسیت هایی که به دلیل اهمیت سلامت ، روحی ، سلامت جسمانی و اخلاقی و فرهنگی دختران ، واقعاً نیازمند دقت خاصی است. در کل دختران از نظر هیجانی غنی تر و آسیب پذیر ترند. در یک رابطه ممکن است دختر باشور و هیجان وارد شود و معمولاً قصدش از برقراری ارتباط ، شناخت بیشتر ، پیداکردن فردی برای صمیمیت بیشتر یا گزینه ای برای ازدواج آینده باشد، ولی گاهی برخی از پسران و مردان که پختگی لازم را ندارند یا به تعبیر روانشناسی قرآنی «فی قلوبهم مرضا»هستند، ممکن است در این رابطه برای دختر آسیب ایجاد کنند و این آسیب از نظر هیجانی ، ضربه ی شدیدی به دختر می زند که بعداً جبران پذیر نیست.

چطور می شود از آسیب ها جلوگیری کرد؟

-اول ، این حساسیت باید حتماً مد نظر دختران باشد که مسیر مطمئنی را برای شناخت پسرها و داشتن رابطه های آشنایی برای ازدواج انتخاب کنند.

دوم، دختران باید شأن و جایگاه خود را بشناسند ودر رابطه ، این نکته را مد نظر قرار دهند که ابراز علاقه و خواستگاری باید از سوی پسران باشد .

سوم ، دخترها باید بدانند در هر فضایی ممکن است تحت نظر باشند و افرادی هستند که آن ها رصد کنند. اگر از او رابطه ی نامناسب یا رفتار ناشایست و خارج از عرف ببینند نظرشان عوض می شود.

چهارم ، پسرهایی که خارج از هنجارهای اجتماعی خواهان رابطه ی خارج از عرف هستند. مشخص است که این افراد ضعف و کمبودی دارند. مثلاً هیجانات زود گذری دارند یا به دنبال کامجویی ، نظر جویی یا یک سری اهداف سخیف هستند.

فردی که رفتار ناشایستی انجام می دهد و هنجارهای جامعه ، خانواده و حتی طرف مقابلش را گاهی اوقات نادیده می گیرد،این فرد اصلاًشایستگی آشنایی ندارد.

پنجم ، اگر کسی واقعاً هدفش ازدواج باشد حتما ً باید از کانال های مناسب وارد شود و گرنه معلوم می شود که هدف نهایی اش ازدواج نیست. اگر کسی آمادگی ازدواج ندارد اصلاً شایسته نیست که با او وارد یک رابطه شد.کسی که دوره ی سربازی را نگذرانده است ، کسی که از لحاظ تحصیلی رشد نکرده است، کسی که آمادگی شغلی ندارد ، به ویژه شخصی که خانواده حمایتش نمی کنند وقبولش ندارند ، معلوم می شود که اصلاً حتی لایق این نیست که دختری بخواهد به اوفکر کند.

ششم، دل مشغولی و وابستگی کافی نیست که افراد طرح یک رابطه را بگذارند. اگر به کسی دل بستگی پیدا می کنند ، حتماً به خود شخص فکر کنند، به اهدافش ، به شایستگی هایش ، به خانواده اش و........فکر کنند.بنابراین در این موارد ،تفکر و دیدن عاقبت آن کار خیلی کمک می کند تا دختران آسیبی نبینند.

یک دختر نوجوان به طور طبیعی علاقمند به کشف دنیای پسران هست؛ چطور می تواند دنیای مردان وپسران را بشناسد؟

-اگر دختری می خواهد پسران را بشناسد از شناخت پدر و برادر خود شروع کند.شناختن مردها کار خیلی سختی نیست. مردانی که اطرافشان ازدواج کرده اند و همسرداری و فرزند داری می کنند . عمو دایی و پدربزرگ و....رابشناسند.

به ویژگی های مردان موفق و ناموفق دقت کنند.ببینند یک فرد قابل اعتماد و شایسته ی همراهی و همسری و مهرورزی چه کسی است و چه ویژگی هایی دارد؟بادیدن و تفکر در اطرافیان این شناخت و معیارها به دست می آید. در مورد تفاوت های دختر و پسر مطالعه داشته باشند. در روانشناسی هم این تفاوت ها به طور کامل بررسی شده است. هر چه قدر مطالعه بیشتر باشد بیشتر متوجه می شوند که این روابط چطور پنهانی شروع می شود و بعد که ریشه دواند کنترل کردنش اگر غیر ممکن نباشد ، دشوار است.

اگر بخواهیم معیار و ملاک عقلانیت در این گونه روابط به دخترها بدهیم ، این معیار چیست؟

هر رابطه ای که از پدر و مادر پنهان باشد خودش یک زنگ خطر است.دخترها با خودشان اینگونه بیندیشند که من در هر کارم بایک فرد پخته که دارای تجربه وعقل سلیم است، مشورت کنم. مثلاً من می خواهم به فلانی پیامک بدهم ، بافلانی چت کنم ، به فلانی ایمیل بزنم، فلانی گفته است بیا این جا تا با هم آشناشویم ، یا جزوه ات را بیاور یا به فلان مهمانی برویم.اگر یک فرد پخته ای که صلاح مرا می خواهد اطلاع پیداکند و به او بگویم، آیا اجازه می دهد من چنین کاری اجام دهم؟آیا نگران من می شود یانه؟فطرت سلیم افراد کمکشان می کند.

در این زمینه ها تا می توانند مشاوره بگیرند، مشاوره از افرادی که رشد یافته اند، زندگی سالمی دارندو از لحاظ علم وتجربه پختگی دارند.ممکن است خانمی یا معلمی یا استادی این شاخص ها را برای مشورت داشته باشد.از طرفی سعی کنند با آموزه های دینی زندگی کنند. بدانند وقتی کاری خارج از هنجارهای دینی و ارزشی و عرفی هست ، مطمئناً یک سری چالش ها برای دختران دارد . پس این هم ملاک خوبی است. از طرفی دیگر هر از گاهی خودشان را مرور کنند وببینند چه کم تجربگی هایی کرده اند واز آن ها درس بگیرند.

شما برای پدر یا برادری که بخواهد به دخترش یا خواهرش کمک کند ، چه توصیه ای دارید؟

پدرها با دختران لطیف و ظریف و با درایت برخورد کنند، برای دخترها وقت بگذارند، با آن ها تعامل داشته باشند. باآن ها برنامه های مشترکی داشته باشند.برادرها باید پشتیبان و حامی خواهران کوچک و بزرگشان باشند. با مهر ورزی و آرامش و برخورد مناسب و اخلاق خوش کمک کنندکه خواهرشان دچار خلأ نشود. برخی از مشکلاتی که در جامعه پیش می آید ، در واقع به دلیل برخورد نادرست پدرها و برادرها پیش می آید.تأکید اسلام هم به همین دلیل است که آن ها قدر خودشان رابدانند و شایستگی هایشان رابشناسند ودر محیطی مالا مال از توجه و محبت خانواده که پدر و برادر و اطرافیان باشند ، پرورش پیداکنند.

وکلام آخرتان به دختران؟

یک قانون کلی در رابطه ی دختر وپسر وجود دارد: همه ی دخترانی که دچار آسیب شده اند، یک خطای شناختی به خصوص داشته اند و می گفته اند : من با بقیه فرق دارم! دیگران شبیه من نیستند. اما هرکسی آسیب دیده ، بعد متوجه شده که ، نه هیچ فرقی نمی کرده است.آسیب ها در کمین تمام دختران است وآن ها باید با خود مراقبتی و خانواده محوری خودشان را مصون کنند.

 برگرفته از روزنامه ی جیم- ضمیمه ی هفتگی جوان - پنج شنبه 22مرداد1394شماره 19042روزنامه خراسان