انجمن اولیاءء و مربيان، همكاري خانه و مدرسه در امر تعليم و تربيت یا محلی جهت جبران کمبود اعتبارات مدرسه؟ گوش اگر گوش تو و ناله اگر ناله من/ آنچه البته به جایی نرسد فریاد است

ماجرای اخذ وجه در مدارس توسط مدیران آموزشگاه‌ها مسئله‌ای است که گویا این روزها تمامی ندارد. چرا که دغدغه پرداخت کمک های به اصطلاح داوطلبانه (بخوانید اجباری) به مدارس در ذهن اولیاء دانش اموزان بویژه خانواده‌های کم درآمد و ضعیف نقش بسته و آنها را با نگرانی و اعصاب خوردی فراوانی روبه رو کرده است.

هر چند در مدارس انجمنی به نام انجمن اولیاء و مربیان در اوایل سال تحصیلی تشکیل می‌شود اما گویا تمامی فکر و ذکر انجمن اولیاء و مربیان درآمد زایی برای مدارس شده و لاغیر، چرا که تشکیل انجمن اولیاء و مربيان، که هيأتي منتخب از پدران و مادران، دانش‌آموزان و مربيان مدرسه است در جهت پيشبرد امور آموزش و پرورش دانش‌آموزان تشكيل مي‌شود.

اين انجمن بایستی، پيشنهادها و طرح‌هاي مفيد را به مدير و مسئولان مدرسه ارائه نماید و در اداره بهتر امور مدرسه،يار و ياور صميمي مديران محسوب ‌شود. 

هرچند وزارت آموزش و پرورش هر سال بخشنامه صادر میکند که گرفتن هر گونه وجهی از والدین دانش آموزان ممنوع است ولی والدین دانش آموزان می گویند که گویا این بخشنامه‌ها فقط برای بایگانی صادر می‌شود چرا که بهرحال چه اول مدارس و چه آخر این مبلغ به اصطلاح داوطلبانه باید پرداخت شود. 

مادری که در ساعات اولیه صبح روز شنبه با شوق و ذوق،فرزند خود را به آموزشگاه همراهی کرده بود،ضمن حضور در محل دفتر نشریه خبر مردم ضمن گله مندی از عوامل مدرسه می گوید: در این مدارس پاکت هایی جهت اهدای کمک مالی به تمامی دانش آموزان داده شده هر چند در روز اول ثبت نام مقادیری را از ما اخذ نمودند اما بیشتر مواقع در مدرسه بابت نیاوردن پول،فرزندم مورد تحقیر قرار گرفته است.

این مادر می گوید : وضعیت مالی خوبی نداریم و به همراه همسرم در روز کار می‌کنم تا کمک خرجی برای خانواده باشم و البته دخترم با دیگر دوستانش که شاید توان مالی بهتری داشته باشند نشست و برخواست میکند.اما چون مدیران مدرسه سر صف صبحگاهی دانش اموزان را صدا می زنند که چرا پول نیاوردید،تحقیر میشود 

 در ادامه‌این گزارش با توجه به حساسیتی که مادر دانش اموز در محل دفتر نشریه به آن اشاره نمود برآن شدیم سری به مدارس سطح شهر بزنیم،مادری دیگر که فرزندش را به مدرسه رسانده در گفتگو با ما ضمن گلایه مندی از مسئولان آموزش و پرورش می گوید : این وضعیت برای خانواده‌هایی با درآمد متوسط و متمول مشکلی ایجاد نمی‌کند اما خانواده‌های کم درآمد و ضعیف را بسیار نگران کرده؛ وضعیتی که برخی مواقع موجبات دلسردی دانش‌آموزان شده و برخی مواقع خانواده‌ها را از ادامه تحصیل فرزندانشان باز می‌دارد زیرا برای برخی، همین هزینه‌های اندک و به اصطلاح ناچیز، دوای درد است.

اما حسین پدر دانش آموزی که با دوچرخه فرزند خود را به مدرسه آورده بود اینچنین می گوید : 

هر سال در ابتدای ثبت نام مسئولان مدرسه اعلام می‌کنند مثلا فلان مبلغ را بایستی به حساب مدرسه جهت کمک به مدرسه واریز کنید اما در طول سال هر وقت انجمن اولیاء و مربیان در مدرسه تشکیل می‌شود و والدین را دعوت می گیرند تعداد محدودی شرکت می‌کنند. 

وی می گوید در این جلسات همیشه قصه پول و کمک به مدرسه به میان آورده می‌شود و به همین خاطر والدین به صورت جدی شرکت نمی‌کنند چرا که کمک اختیاری به مدرسه تمامی ندارد. 

محسن پدردانش آموزی که شغل خود را کرایه کشی معرفی می‌کند می گوید : در طول روز با توجه به نبود کار وضعیت مالی خوبی در طول ماه ندارم و همین مبلغی که خدا می رساند خرج خوراک و پوشاک فرزندم می‌کنم اماچند ماه قبل بود که کارنامه فرزندم را به او نمی‌دادند و از طرف آموزشگاه اظهار نموده بودند که در قبال کمک به مدرسه کارنامه داده می‌شود که بنظرم این دور از انصاف است چرا که خود مسئولین آموزش و پرورش بارها گفته اند هیچ گونه وجهی به مداس پرداخت نشود. 

وی می گوید : مگر گوش شنوایی هست که صدای ما را بشنود به اداره هم که مراجعه کنی جواب سر بالا می دهند و اظهار می‌کنند پیگیری می‌کنیم و این است که تا پایان سال از طرف مدیران مدارس با دانش آموزان بد رفتاری می‌شود. 

مادر یکی از والدین دانش اموزان می گوید : ما مخالف کمک کردن به مدرسه نیستیم ولی گاهی مواقع تهیه مبلغ اندک هم برایم سخت است، اما دخترم این حرفها را قبول ندارد و یک روز در جواب درخواست مدرسه به او گفتم یکی دو روز صبر کن ولی او گریه می کرد و می گفت آبرویم جلو همکلاسی هایم می رود،و این بود که مجبور شدم مقداری پول را از کسی قرض کنم تا فرزندم استرس رفتن به مدرسه را نداشته باشد.

اما در ادامه گزارش سری به مدیر آموزشگاه رقیه بنت الحسین (ع) زدیم،خانم علی پور مدیر آموزشگاه معتقد است مدارس در طول سال بودجه خاصی نداشته و ما مجبوریم به کمک های مردمی متوسل شویم،اما در ابتدای سال و ثبت نام دانش آموزان از طرف والدین کمک هایی را جذب می‌کنیم. 

وی می گوید : براساس دستور العمل آموزش و پرورش به هیچ وجه کمک به مدرسه اجباری نیست،چرا که حتی در طول سال کمک هایی از ناحیه انجمن اولیاء و مربیان و آموزشگاه به دانش آموزان ضعیف اعطاء می نمائیم. 

خانم محمودی مدیر آموزشگاه پروین اعتصامی هم معتقد است در طول سال تحصیلی با توجه به‌اینکه مناسبتهای زیادی وجود دارد بر اساس رویه سالهای گذشته پاکتهایی را از طرف انجمن اولیاء و مربیان به دانش آموزان داده می‌شود و هیچ اجباری برای پرداخت کمک به مدرسه وجود ندارد،اما دانش آموزان با مراجعه به منزل به‌اشتباه به والدین خود القاء می‌کنند که مدیر گفته تا پول نیاوری به طور مثال کارنامه تحصیلی شما را تحویل نمی‌دهم. 

وی می گوید : در بین والدین و در ذهن خانواده‌ها همیشه تشکیل انجمن اولیاء و مربیان برابر با دریافت پول از طرف مدرسه است که‌این فرهنگ اشتباه است،چرا که برخی اولیاء در طول سال یک بار هم جهت بررسی وضعیت درسی دانش آموز خود به آموزشگاه مراجعه نمی‌کند و این مشکل بزرگی است که با تعداد محدودی از والدین دانش آموزان روبرو هستیم. 

یکی از مدیران مدارس پسرانه نی ریز هم می گوید : حساب مدرسه‌اش خالی است و اگر کمک های اولیاء یا گوشه چشم خیران نباشد کار مدرسه لنگ می ماند.

مسئول انجمن اولیاء و مربیان اداره آموزش و پرورش شهرستان نی ریز در گفتگو با ما در رابطه با کمک های مالی والدین به مدارس گفت: کمک مالی به مدارس ضروری است اما باید توجه داشت که کمک مالی خانواده‌ها به مدارس داوطلبانه است و نباید در این رابطه اجباری اعمال شود.

زردشت همچنین میگوید: والدین گرامی در صورت مشاهده چنین مسائلی می توانند به اداره آموزش و پرورش مراجعه کرده و پیگیر آن شوند.

با توضیحاتی که مسئول انجمن اولیاء و مربیان مدیریت آموزش و پرورش نی ریز بیان نمود بر می آید هرچند وزارت آموزش و پرورش هر سال بخشنامه صادر میکند که گرفتن هر گونه وجهی از والدین دانش آموزان ممنوع است ولی از صحبتهای والدین دانش آموزان می توان پی برد که گویا این بخشنامه‌ها فقط برای بایگانی صادر می‌شود چرا که به هرحال چه اول مدارس و چه آخر این مبلغ به اصطلاح داوطلبانه باید پرداخت شود.

اما همین کمک های اختیاری و داوطلبانه چند سالی است که به معضلی برای خانواده دانش آموزان تبدیل شده است. قرار است میز و نیمکت های مدرسه نوسازی شود والدین باید برای دانش آموزشان پول بپردازند، قرار است مدرسه تعمیر شود نامه دریافت وجه برای خانواده‌ها ارسال می‌شود، طرح هوشمند سازی کلاس های درس می‌خواهد اجرا شود اما پول تهیه تجهیزات مورد نظر را باید خانواده‌ها بپردازند و... این رویه که در سال چندین بار برای خانواده‌ها تکرار می‌شود به نارضایتی و گلایه اغلب خانواده‌ها منجر شده است اما آموزش و پرورش همچنان بر این موضع است که دریافت وجه به صورت اجباری ممنوع است.

به هر حال دریافت پول از والدین ریشه در کمبود منابع آموزش و پرورش در زمان های خاص داشته و آموزش و پرورش در صورت احساس کمبودها در شرایط فعلی باید این کمبودها را مطرح کند تا هزینه‌های لازم از طریق مجلس شورای اسلامی دیده شود.

در پایان جهت آشنایی والدین به اهداف اصلی انجمن اولیاء و مربیان می پردازیم :

 1-تماس اولیاء و شناسايي دانش آموزان محروم از محبت والدين (فوت يا متاركه والدين) به ميزان زيادي بر پيشرفت تحصيلي اينگونه دانش آموزان اثر دارد.

2 -رابطه نزديك و تنگاتنگ والدين و مربيان ميتواند به مقدار قابل توجهي بر آگاهسازي والدين در پيشگيري از اختلالات عاطفي دانش آموزان كمك كند و در بهبود فرآيند آموزش و پيشرفت تحصيلي موثر باشد.

3 -تماس اولیاء با معلمين به منظور شناخت علل ناسازگاري و برخورد مناسب با دانش آموزان به ميزان زيادي بر رشد شخصيتي و پيشرفت تحصيلي دانش آموزان تاثيرگذار است.

4 -داير نمودن كلاسهاي تقويتي و جبراني از سوي انجمن براي دانش آموزان ضعيف از نظر درسي در پيشرفت تحصيلي آنان به ميزان قابل توجهي موثر است.

5 -تبادل نظر علمي، حرفهاي، فرهنگي و اجتماعي والدين با دبيران در معرفي مشاغل اجتماعي به دانش آموزان دوره راهنمايي ميتواند بر تقويت انگيزه تحصيلي دانش آموزان بينجامد.

6 -توجه به آموزش خانواده‌ها توسط كارشناسان علوم تربيتي و علوم اجتماعي و روحانيون محترم تا ميزان زيادي ميتواند به حل مشكلات و مسائل خانواده‌ها و سرانجام پيشرفت تحصيلي فرزندان آنان بينجامد.

7 -اتخاذ شيوه‌هاي رفتاري متناسب با دانش آموزان از قبيل تنبيه، تشويق، انتظار متناسب با تواناييها از طريق آگاهسازي والدين توسط مربيان مدارس بر بهبود روند آموزش و يادگيري موثر است.

8 -وجود تضاد در شيوه‌هاي آموزشي و تربيتي ميان اولیاء و مربيان تا حد بسيار زيادي بر روند آموزش و يادگيري و در نهايت بر پيشرفت تحصيلي دانش آموزان اثر نامطلوب ميگذارد.

9 -كمك مالي و فكري اولیاءي دانش آموزان در غنيسازي اوقات فراغت بر تداوم امر خطير آموزش و پيشرفت تحصيلي تاثير به سزايي دارد. 

10 -شناسايي دانش آموزان داراي مشكل اقتصادي و اعطاي كمك از سوي انجمن به آنان تا حد زيادي اينگونه دانش آموزان را به تلاش و كوشش واداشته و انگيزه آنان براي ادامه تحصيل تقويت شده و در نهايت بر بهبود روند آموزش و پيشرفت تحصيلي آنان تاثيرگذار است.

11 -شناسايي دانش آموزان داراي مشكل جسمي نظير ضعف شنوايي، ضعف بينايي، كلامي و... و جلوگيري از گسترش اين عارضه‌ها سلامت روان و شخصيت دانش آموزان مذكور را به مخاطره نمياندازد و به نسبت بر پيشگيري از مشكلات و مفاسد ميكاهد و بر پيشرفت تحصيلي آنان موثر است.

12 -قبول پيشنهادات و طرحهاي مفيد آموزش كه از سوي انجمن ارائه ميشود توسط مربيان و اولیاءي مدرسه ميتواند سبب افزايش بازدهي مدرسه و پيشرفت روند امر آموزش در مدرسه گردد.

امید آنکه روزی برسد که هدف از تشکیل جلسات اولیاء و مربیان رسیدن و اجرای اهداف بالا باشد و نه پر کردن جیب مدرسه !